Tereqqi.tk

İki dost

Sahib — Mon, 05 May 2008 06:19:37 +0000

Henry David Thoreau, ABŞın Meksikaya qarşı icra etdiyi imperialist savaşi əsnasında qoyulan nufus başına vergini, 'ödədiyi dollar bir adam öldürmək üzrə, başqa bir adam və ya tüfəng satın almağa yaramasın' səbəbiylə verməyi rədd edincə bir gecə həbsdə yatdı. Özündən 14 yaş böyük olan və bir çox düçünceyi onunla paylaşan Ralph Waldo Emerson, təlaşla yoldaşını görmək üzrə onun hücrəsinə girdiyində aralarında belə bir dialoq olur:

- Henry, niyə buradasan?

-Waldo, sən niyə burada deyilsən?

Biz nece iş görürük?"Üzeyir bəy Hacıbəyli"

Sahib — Mon, 10 Dec 2007 22:38:35 -0100

Biz iş görmәk istәdikdә bir şeyi yadımızdan çıxardırıq.
O şey nədir?
O şey nәrdivandır!
Necә yәni nәrdivan? Nәrdivan nәdir?
Nәrdivan bir alәtdir ki, onun vasitәsilә adam tәdriclә yuxarı çıxa bilәr. Hәr kәs nәrdivansız yuxarı çıxmaq istәsә, elә yıxılar ki, tәpәsi dağılar.

Bu belә. Bundan başqa, bir dә biz һәmişә başımızdan yekә iş görürük.
Amma bunun sәbәbi var. Sәbәbi dә budur.Qonşularımız siçan boyda iş gördükdә biz yatmışdıq. Sonra onların işi böyüyüb, keçi boyda olanda da biz yatmışdıq. Sonra onlar eşşәk boyda işlәr görmәyә üz qoydular, biz yenә yatmışdıq. Qonşularımızın eşşәk boyda olan işi, irәlilәyib camış yekәlikdә oldu. Amma biz yatmışdıq. Vә camış dönüb dəvә olanda da biz yatmışdıq. Biz ançaq o vaxt oyandıq, nə vaxt ki, qoşunlarımız fil boyda iş görmәyә başladılar.
Qәrəz, gözümüzü ovxalayıb dedik ki, nә var, biz dә o boyda işlәr görә bilәrik vә başladıq fil boyda işlәr görmәyә.
Axırı nә oldu?
Axırı belә oldu:
Filin bir ayağını qayırmamış yoruluruq vә durub qaçırıq. Sonra utanırıq, deyirik, gәlin tazadan başlayaq. Ancaq burasını iqrar elәyim ki, filә gücümüz çatmır. Deyirik ki, ondan balacasını qayıraq. Fildәn balaca nәdir? Әlbәttә dəvә. Qәrar qoyuruq ki, dәvә boyda qayıraq. Başlayırıq. Amma yenә dәvәnin ayağı tamam olmamış yorulub qaçırıq. Sonra yenә yığılırıq, deyirik ki, dәvә iridir, ondan balacasını başlayaq. Ondan balaca nәdir?
Çamışdır. Başlayırıq camış boyda iş görmәyә, lakin camışa da gücümüz çatmır. Aşağı enirik (һalbuki, qonşular fildәn yuxarı çıxırlar). Deyirik ki, eşşәk boyda iş görәk, amma eşşәk dә bizә güc elәyir.Tuturuq keçini, gorürük ki, yox, keçiyə də tab gətirə bilmirik. Onda məsləhəti qoyuruq siçan üstünə.
Amma onda görürsən ki, içimizdən bir pişik çıxdı və siçanı yedi...
Biz belə iş görürük.

"Tərəqqi", 1908

Hürriyyəti-kəlam"Üzeyir bəy Hacıbəyli"

Sahib — Fri, 07 Dec 2007 11:36:54 -0100

Hürriyyəti-kəlam, hürriyyəti-şəxsiyyə, hürriyyəti-ictimai, hürriyyəti-mətbuat, hürriyyəti-vicdan.
Həmin bu beş hürriyyətin üstündə bir çox qanlar töküldü, canlar güdaza getdi. Camaat dedi:
- Alacağam.
Hökümət dedi:
- Verməyəcəyəm.

Camaat dedi:
- Ölәsәn dә alacağam.
Hökumәt dedi:
- Ölәsәn dә vermәyәcәyәm.
Xülasә, indi dә elә bunların üstündә camaat ilә һökumәtin arası duzәlmәyibdir.
Ancaq indi görәk bu һurriyyәtlәr nәdir? Mәsәlәn, baxaq görәk һürriyyәti-kәlam nәyә deyirlәr. Bunun üçün dap әvvәl baxaq görәk һürriyyәti-kәlam nәyә demәzlәr.
Bu gün bazara çıxıb vә bir neçә mәclisә girib, xalqı söyüb biabır elәmәyә һürriyyәti-kәlam demәzlәr. İndi özünüz baxın görün һürriyyәti-kәlam nәyә deyәrlər.
Geçә vaxtı birisinin evini yarmağa vә ya günün günorta çağı bir adamın cibinә әl salmağa һürriyyәti-şәxsiyyә demәzlәr. İndi dә baxın görün һürriyyәti-şәxsiyyә nәyә deyәrlәr.
Camaatı işdәn-gücdәn elәyib, bir yerә yığmağa vә özünü onlara göstәrmәk üçün çığıra-çığıra bir «reç» demәyә һürriyyәti-içtimai deməzlәr. İndi baxın görün һürriyyәti-ictima nәyә deyәrlәr.
Bir әçnәbi arvadına bәnd olub, birdәn-birә mürtәd olmağa һürriyyәti-vicdan demәzlәr. İndi baxın görün һürriyyәti-viçdan nәyә deyәrlәr.
Qәzeti һәlim aşının qazanı bilib, әlә gәlәni içinә doldurmağa vә ağzına gəlәni ona yazdırmağa һürriyyәti-mətbuat demәzlәr...
İndi baxın görün һüriyyәti-mәtbuat nәyә deyәrlәr.

«İrşad», 1907

Bayraqsız adam"Türkiye türkçesinde"

Sahib — Wed, 10 Oct 2007 14:29:33 +0000

- Bayrağı sancın, bayrağı asın, - deye mehelle ajanı elindeki çubuğu açıq dükanların qapılarına vurub keçirdi, Ona göre çubuğu işe salırdı ki1, emri tesirli çıxsın, dükançılar bayraqları asmaqda yehlenkarlıq elemesinler2. Bu ajanın3 elinde hemişe* çubtıq olardı. Yolda dalaşan görseydi, onları çubuqla vurub aralardı:

- Gedin yolunuzunan. pul cibinizi delmesin, artıq pulunuz var, gedin kelle-paça yeyin, be deninize qüvvet olsun. Başınız da bedeninize ağır- lıq elemesin. Yoxsa çekerem batumi, düşerem ca nınıza. - Bu zaman elini böyründen asdığı rezin şallağa5 atardı; ancaq onu açıb işlelmekde tenbellik eder çubuqla kifayetlenerdi.
O, Orta boylu anq bir kişi idi. Amma boğazdan çox nergardı'1. Sesi maşın fiti teki7 gur çıxardı. Eşidenler esebileşer, üz-gözlerini tur-şudardılarR. Dükançilar onun zelıletöken" sesini eşilmemek üçün lez-lelesik emrini yerine ye-lirirdiler. Be'zileri maraqlanıb soruşardı:
- Ajanbaşı10, ne üçün asırıq ba bayrağı? Ajanbaşı sesini dalıa da ucaldaraq:
- Zelırirnar üçün, çer üçün11. Men ne bilim? Sene emr eleyirler: as o andın xarabanın qa- bağından, sen de emre emel ele. Daha burada artıq-eskik danışmaq islemez.
Ancaq o, tez yumşalar, qelbinde kin-küduret saxlamazdi. Açığı soyuyandan sonra üzünü sual veren dükançıya tutub mülayim sesle izah etmeye başlardı:
- Menden soruşanda ovqatım telx olur. Bö- yükler meni çağırıb bir emr verende axı men on lardan soruşmuram ne üçün, neden ötrü neyime lazımdı xeber alam? Onu bilirem ki, sebebsiz it hürmez13.
Ajanbaşı uzaqlaşandan sonra dükançılar onun dalınca baxıb sözlerine her kes öz bildiyi kimi qiy-met vererdi. Biri deyerdi:
- Bizim mehellede iki zeber tuluğu varsa, biri bu ajandı.
Diğeri e'tiraz ederdi:
- Başqalarına baxanda buna min şükür.
Bu sohbetlerden bele me'lum olurdu ki, ajan-başı ne pis14 adamdı, ne de yaxşı.
Amma bunu da bilirdiler ki, emri yerine-ye lirmeyenlerl e o, pis reftar edeeekdir]S...
Ajanbaşı ettar dükanının qabağında da-yandı1'1. Dükançı nerdibanla17 yuxarı dırmaşıb, refde neşe axtarırdı18. Ajan bu dükançı ile baş-qaları kimi qaba reftar elemedi. Gibinden siqar çı-xarıb yandırdı, bir-iki qüllab vurub19 gelişini bil-dirmek üçün bir nece defe öskürdü, burnunu destmalla10 temizleyib asqırdı, Nebayet salam verdi, Dükançı ele bil21 ne onu gördü, ne de sesini eşitdi, betta salamını da almadı. Ajanbaşı ucadan dillendi22;
- Meşedi, necesen? Ne eleyirsen orada? Bi lirem, üreyinde deyeceksen ki, zehletöken23 oğlu zehletöken yene geldi.
- Bilirem ki, xeyirliye gelmeyibsen, - deye dü kançı onun üzüne baxmadan dodaqaltı mızildadı ve refdeki şaselerin tozunu temizlemekle meşgul oldu.
Eğer başqa dükançılar bele hörmetsizlik ele-seydiler, ajanbaşı onların tükünü24 yolub yele ve-rerdi. İndi ise özünü saxlayıb25 mülayimliyini poz-madı:

- Meşedi Cavad, Allah senin öz bayrağını uca eylesin. İndi veten bayrağını da as dükanın qa- pısından, qoy bu gün o da yellensin26 - Meşedi Ca- vadın yene de ona ehemiyyet vermeyib sesini çı- xarmadiğmı görende özünden çıxıb sesini ucaltdı. - Sennen deyilem27, eşitmirsen, kişi? Bayrağını as, men de gedim işime, gücüme.

- Eşildim. Yaxşi asarıq da. Get, qoy işimizi görek.

- "Asarıq" yox, getir as. Seni yaxşı tanıyıram. Bu saat getir as, qurtarsın getsin.

Dükançı nerdibandan ene-ene acıqla dil-lendi28:
- Ne qır-saqqız olub yapışmısan bizden? Dedim ki, get, asaram.
- Hökmen as, meşedi. Bir azdan qayıdıb yox- Iayacağam. - Ajanbaşı çubuğunu ettar dükanının qapisına vurub keçdi.
Bir az sonra dukana bir qız gelib dedi:
- Emi, nenem buyurdu ki, öskürürem, çahar toxum versin.
Dükançı bir ence şüşeden cürbecür29 bitgi toxumları götürdü, bir varaq kağıza töküb qa-rışdırdı. Kağızı büküb sapman sarıya-sariya30, Öz dava-dermanını te'rifledi31:
Bizim yerlerin bitgileri can dermanıdır. Bu buzovşa1 toxumunu özüm yaylaqda dağların e le-yinden, arxların qırağından2 yığmışam. Toxumunu görürsen nece temizdi. E'ladı, e'la3. - Meşedi Cavad ltxumları qıza verib elave eldi: - Nenene deyersen, bunları südün içine Löküb qaynatsın, günde üç defe içsin. Sinesini pambıq teki yumşaklar, bel-gemin! temizler... Bir de eğer mümkünü varsa, yarım ponza4 bal alsın, seher-seher bir-iki qaşıq ac qarına yesin, He, bir de nenene de ki, zehrimar5 qelyanı6 az çeksin, besdi. O qara tenbekide ne görüb, peyder-pey çekir.
Qız gedenden bir qeder sonra ajanbaşı qayıdıb ettar dükanının qapısında dayandı. Bu defe çox qaş-qabaqli idi, üzünü dükançıya tutub acıqla qış-qırdı7
- Hanı senin bayrağın, meşedi? Bu boyda hö- kümet me'murunu bileyine dolayırsan8?
Meşedi Cavad güle-güle cavab verdi:
- Ay baba hökumet bu boyda milleti bileyine sarıyır, ne olur ki, men de senin kimi birini do layanda ne ola? - Sonra sesi dddileşdi - Bayrağım yoxdu, sesini ne salıbsan başına. Öldüreceksen - buyur öldür. Bir de öz işimdi-is terem asaram, is- temerem asmaram. Heç kese dexli yoxdu9.
- Ağaye Meşedi Cavad, deli-deli danışma. Senin ne ixtiyarın var ki, bayraq asmayasan? De görüm10 sen bizim şahın reiyyeti11 deyilsen? Yoxsa ayrı dövlelin bayrağı altına giribsen?
Dükançı acıqlı-acıqlı ona baxıb ah çekdi;
- Ay axmaq başqa dövletin bayrağı altına bütün ölkeni doldurublar senin xeberin yoxdu?
Ajanbaşı teeccüble gözlerini bereltdi12:
- Meşedi, bir çöle13 çıx, gör, xiyabanlar14 nece gözet bezenib, dükanlar ele bil sağsağandı. Maşallah, göz deymesin, namxuda15, deyib- dükançının qolundan yapişdı, onu bayıra dartdi16.
Meşedi Cavad rengi solmuş, ortasını, qı-raqlarını siçan yemiş köhne bayrakları me'nalı ba-xışlarla süzüb istehza ile dedi:
- Görürcm, ağaye ajanbaşı, bayraqların ha- mısını rengi senin kimi solubdu.
Ajanbaşı dükançının sözlerini zarafata salıb"17, elini onun çiynine18 qoydu:
- Meşedi, sen ağıllı adamsan, - dedi - başa dü- şensen1'1. Bizim boynumuzda da haqqın var. He- mişe sene işimiz düşüb. Batmanla dava-dermanını hem uşaqlar yeyib, hem de özüm. Pulum ol mayanda senden elborcu almışam, meni darda
qoymayıbsan. Daşı tök eteyinden20, başqaları kimi köhne eskiden zaddan21 keçirt bir balaca ağacın ba-şına, as dukanın qabağmınan. Ay pir olmuş, bay-rağın sene ne zereri olacaq. Arpa istemir, yaman is-temir. Birini al at dukanın bir güncüne22 lazım olanda çixart vur dukanın qapisına. Men de ge-lende ne senin qanın qaralsın, ne de menim. Dükançı yene derinden ah çekdi:

- Ajanbaşı, sen de yaxşı adamsan. Amma nece deyerler, toyuq bir qıçlıdı23 ki, bir qıçlidı. İster menden inci, ister incime, men bayraqsız ya- şayacağanı. Düzü24! bele şenliklerde bayraq asmağa üreyim gelmir. Özümden deyil ki...

- Bu olmadı. Dostluğumuz pozulacaq. Yaxşı bilirsen ki, bu gün şehenşalun tevellüd25 günüdür, ona göre de seheri bezemek lazımdı. Emr beledi. Men buyuruq quluyam, ağa deyir sür dereye, sen de sür dereye. Getdin gördün bir seherde hamı gözü qipıqdı2b, sen de ol gözüqıpıq da.

- Yox men ola bilmerem... Axi, bir meni başa sal görüm, onun ki, şenine bayraq asırıq, hansı ac- larm, kasıbların27 qarnını doyurur, hangi Killere28 pallar2" verir?.. Her il bu zaman dövlet xezinesine ber-bezeye3(1 ne qeder xerc gedir31. O pullarınan merizxana tikdirse32, davaxana33 açdırsa pis olar34? Senin kimi kasıblar35 da menim ot-elet"ime3(' rnöh- tac olmazlar... He, de görüm düz demirem"7?
Ajanbaşı derin Tikire getmişdi3t;. Dükançının sözleri ele bil onu yuxudan oyaldı. Başını qaldırıb asladan dillendi^":

- Cavad ağa fermayişin düzdü40. Ele da nışırsan ki, men mat qalmışam. Deyirem, göresen41 bu sözleri deyen sensen? Fikirleşirem ki bu düz sözleri haradan fikirleşib çıxardırsan? Düzün de görüm, kommunist-zad deyilsen ki? Bize tap- şırıblar ki, onlarınan durub-otturmayaq. Onlar Al lahsızdırlar, ele danışırlar ki, adamı tez yoldan çı- xarırlar. - Ajanbaşı elini üzüne çekib salavat çevirdi, sonra sesini ucaltdı:

- Meşedi, meni yoldan çıxarda bilmezsen. Şeytan qelbime soxula bilmez. Men dövlet me- muruyam, onun çöreyini yeyirem. Yüz dene senin kimisi olsa meni azdıra bilmez yolumdan.
Dükançı ona baxıb ürekden gülürdü. Bunu gören ajanbaşı da qeyri-şuuru42 ona qoşulub, sal-laq43 bağlarım terpedib hırıldadı:
Meşedi Cavad, - dedi - bir yana baxanda doğru buyurursan. Bu temteraq44 neye lazımdı? Sözün qüvveti, bu ber-bezekden hansı45 acın qarnı
doyacaq, hansı bekarlara iş olacaq?.. - Özü-öz su-alından hürkmüş kimi celd1 ahengini deyişdi. -Yox, yox, Cavad ağa meni allada bilmezsen. Mene ajanbaşı deyerler. Men ölüm, bir buna bax, gör kimin ayağının altında yatır? Bura bax, sene de-yirler: vessalam.
Dükançi laqeyd cavab verdi:

- Yoxumdu2, olsa da asmayacağam bu bay ramda, Vessalam.

- İndi ki, aşınırsan, buyur gedek reisin hu zurunda cavab verersen. Düş qabağıma.

- Getmirem.

- Ele gedeceksen ki, lap yüyüre-yüyüre. Ajanbaşı dükançıya hücum eledi. Tutuşdular.

Uzun deyişmeden sonra dartişma başlandı. Ses-küye gelen qonşu dükançılar ajanı dile turdular. Lakin o, cin ahna minmişdi3, düşmek istemirdi. Hetta, cibine pul da saldılar. Amma ajanbaşı tut-duğuniî buraxmırdı. Eslinde o, fikirleşdi ki, dü-kançılar onu ele vererler. "Bu baqqal tayfasına inanmaq olmaz, cin-şeytan kimi şeydiler, İs-miezem duası oxuyub meni tora salarlar*. Yaxşisı budur ki, qollarına destebend5 vurub, onu na-hiyeye aparım".
Bu fikirle de dükançıya dedi:
- Meşedi Cavad ağa, ellerin qabağa uzad, des tebend vuracağam. Düzü qorxuram qaçasan.
Meşedi cavad ucadan güldü:
- Onsuz6 da qollanmız bağlı, ayağımız da ca- darlıdır7. Buyur, ağaye ajanbaş.
Bu sözleri deyib ellerini ireli uzatdı.
Ajan dükançının ellerini qandallayıb8 onu na-hiyeye getirdi.
Polis idaresinin qapısından iki e'la9 Kirman ge-besi10 asılmışdı. Meşedi Cavad diqqetle baxıb üre-yinde onlara qiymet qoydu. Gözel xalılardı, heyif ki11, onları buradan asıblar. Qapının başında te-vellüd sahibi şahın sekili vurulmuşdu12. Onlar içeri girdiler. İdarenin heyeti de sulanıb süpürülmüşdü. Ancaq heyetin dibinde, eyvan altındaki zir-zemiden ürek bulandırıcı ufunet13 gelirdi. Meşedi cavad oraya baxanda demir şebekeli pencerelerin arxasında dayanıb solgun gözlerini ona zillemiş dustaqları gördü. Simalarından qezeb ve keder ya-ğırdı. Ajanbaşı dükançının qabağina salıb pil-lekenden yuxarı çıxardı. Burada eyvanın sü-rahısına14 söykenib15 siqaret yandırdı, dustağa da teklif eledi. Meşedi Cavad arxasını ona çevirdi.
Ajanbaşı siqareti sümürüb16 hemişe bu pil-
leleri nece yüyüre-yüyüre17 çixdığını xatırladı. Onun işi olmayanda, yeni reis başqa yere me-muriyyet tapşırmayanda ajan heyete düşüb18 te-mizlik aparırdı. Bu zaman reis eyvana çıxıb onu sesleyirdi: "heyetde ne küllenirsen1"? Gel bura. Bedo. Bedo. Yüyür, yüyür. Gör ha. Ele bil ölü bitdi" - deyirdi. Ajanbaşı özünü zirek20 göstererek az qala quş kimi uçurdu. Üreyi'ağzından çıxsa da, gerek pillekanı21 bir nefese qalxıb22 özünü reisinin yanına salaydı.
Be'zen ayağı pillekana ilişib sürüşür23, o, imek-leye-imekleye qalxırdı. Tövşiye-töyşiye24 reisin qarşısında dayanıb gözlerini ona tikirdi. Hemişe Özüne teselli verib deyirdi: "Onlar böyükdü, bizse balaca adamlarıq. Aşağı vezifeli me'murlar öz-lerinden ucaların enirlerini fövri25 icra etmelidirler. Yoxsa bizi tenbel adlandırıb işden qovarlar..."
Be'zense üreyinde reisi söyürdü: "Evini allah yıxsın. Heç yazığı gelmir mene. Nainsaf26 oğlu, na-insaf. Allanın altında bir saatlığa men senin ye-rinde, sen de menim yerimde olaydın. Men seni belece pillekanı yüyüre-yüyüre çixartdırardım. Onda dadını bilerdin".
Gözetçisinin xeyala getdiyini gören dustaq ös-kürdü. Ajanbaşı diksinib qeyri-ixtiyari dillendi:

- Bayraqsız yaşamağı indi reis sene gösterer, meşedi. Bizim reis tezedi. Allah göstermesin. Şümür27 oğlu, Şümürdü. Bir damcı rehm yoxdu qanında.

- Gözünün odunun bele alıb28? - dükançi aja nın çuxura düşmüş gözüne baxdı.

Bu zaman reis otaqdan çıxdl. Ajan onu görüb eşitdirmek üçün sesini ucaltdı:
- Artıq-eskik danışma29, kişi. Bayraqsızsan, vessalam. Mene borç deyil. Xahiş eleme50. O - reis, o da - sen. Reis biler, sen bilersen. Daha menim işim yoxdu. Menim borcum quşu tutmaqdı, qefese salmaq onun borcudu.
Reis onlann yanma gelende ajanbaşı elini gic-gahma31 qoyub ayaqdarın cütledi32 ve tez-tez da-nışaraq me'lumat verdi:

- Oulluğunuza erz olsun, cenabi reis, bu ağa indiye kimi bayraqsız dolanır.

- Neee! Bayraqsiz? Getir görüm. - Reis ters-ters dükançıya baxdı. Onlar sıraya düzülüb reisin ar dınca onun otağına daxil oldular. Reis öz yerini tutdu. Dükançi onun qabağında oturdu. Ajan da dustağın başı üstünde dayandı.

Meşedi Cavad evveller de bayram günlerinde bayraq asmadığı üçün bu otağa getirilmedi. Hemin stulda1 eyleşib gözlerin reisin üzüne zil-lemişdi2. Onun nesihetlerinî dinlemiş, danlaqlarını yemiş, axırda da cerimesini3 verib getmişdi. İndi otağa göz gezdirdi. Bütün müxellefat4 köhne idi, birce reisden savayı5. Bu otağın teze sahibi de köhne reis kimi papağını pencereye qoymuşdu. Dustağin nezeri onun başı üstünde divardan asıl-mış şahın sekiline tikilende reis gözlerini dü-kançının üzüne zilleyib barmağı ile aram-aram6 mizi7 tıqqıldıldı. Ele bil, sözünü hardan baş-layacağım axtarırdı. Nehayet, nitqe başladı:
- Kişi, de görüm, ne vaxta qeder bizimle qoz- qoz oynayacaqsan8? Niye indiye qeder bayraqsız gezirsen? Eşitdiyime göre bayrağımızdan kü- sübsen. ayıb deyil senin üçün? Men ömrümde eşit- memişdim ki, adam bayraqsız olsun. Bayraqsız adam pasportsuz9 kimi bir şeydir. Hele de görüm sicillin var?
Dustaq dinmez-söylemez pasportunu çıxardıb mizin üstüne qoydu.
- Allaha çox şükür olsun sicillin var. - Reis me- zemmete10 başladı. - Ay kişi, sen bu camaatdan ar- tıqsan, beyem11? Daha besdi12. Ağlını yığ başına. Çitden-zatdan al bir bayraq qayır13. Eziz günlerde, bele-bele bayramlarda vur dukanın qabağına14. Üzün bilirsen ki, dost var, düşmen var. Onları üs tümüze güldürme. Gelen qonaqlar eşitse ki, bizim ölkede bayraqsiz adam var, bilirsenmi ne qiyamet qopar... Hele bir de görüm sen köyneksiz yasaya bil ersenmi?
Dükançi açıq-aydın görürdü ki, reisin ondan temennası var, ona göre bele yumşaq danışır.. Bi-lirdi ki, pulunu alıb onu buraxacaq. Ona göre de sakit-sakit cavab verdi:

- Çetin olar, ağaye reis, amma naelac15 qalanda ömürlerini lütlb başa vuranlar17 da az deyil öl- kemizde.

- Sözümün esi canı bundadır ki, bayraq dev letin can köyneyidi. BiJdin? Bu köyneyi sen sax- lamalısan, men saxlamalıyam.

- Cenabe reis, sen deyen köyneyi çoxdan so- yundurublar.

- Ne?.. - Reis evvelki kimi yene barmaqları ile mizi döydü. Gözünü bereldib18 ucadan soruşdu;
- Soyundu rublar? Kim soyundurub? Qeribe mezeli kişisen19? Bu ne sözdü deyirsen, meşedi?
Meşedi Cavad temkinini pozmadan:
- Hamınız meni danlayırsınız20 ki, niye bay- raqsızam. Amma sebebini soruşmursunuz. İndi da-

nışım qulaq asın. - Dükançi köks ötürüb21 fikre geldi, - Cavanlığımda serbaz düşdüm22, nece de-yerler, men de vetene borcumu vermeye getdim. Boyum uca olduğundan meni perçemdar23 ele-diler. Herbi bayrağı mene tapşırdıqları üçün se-vinirdim. Bayramlarda bayrağı tek elli tuttub göye qaldırırdım. Qoşunun24 qabağı ile şişe-şişe ge-dirdim. Men ele hevesle, şövqle25 gedirdim ki, ha-mının gözü önünde qalırdı. Unvanıma te'rifler de-yirdiler20; "Beh-beh. Maşallah, görün nece şestli27 cavandı. Bayraq lap boyuna biçilib... "Beli ser-leşkerin28 de "Aferin" -i mene qismet olmuşdu. Gece-gündüz arzulayırdım ki, her gün bayram olsun, hökmdar da günde anadan doğulsun29, biz bayram keçirek30, men de bayraq götürüb onun huzurundan keçim...
Bir gün ses yayıldı ki. Amerikanın qoşun hö-yüklerinden biri bizim serbazxanaya21 baxmağa gelecek. El-ayağa düşdüler. Serbezxananı süpürüb temizledik. Gözümüzü deşen, burnumuza giren milçeklere32 hücum eledik, hörümçekleri qırdıq, Üstümüze salman köhne, bitli yorganları de-yişdiler, elden düşmüş33 libasları tepelediler. Ne başınızı ağrıdam, amerikalı ağaların gelmesi şe-refine serbazxananın qapısında nüsret tağı qur-dular. Onu en gözel xalılarla bezediler. Bu işe Amerika efserlerinden34 biri başçılıq eleyirdi. O, öz bayraqlarını bizimkinden yuxarıya vurmuşdu. Hemin nüsret tayını35 tamaşa eleyende mene ele göründü ki, bizim bayraq yetim uşaq kimi boy-nunu büküb başım aşağı salibdı. Amerikanmkı ise ucada yellenirdi. Nağıllarda36 eşitmişdim ki, qe-dimde37 ordular müharibede ölke feth eleyende öz bayraqların qala burcunun en uca yerene sanallar. Bes3fi qonaq adı ile ölkemize gelen amerikanlar neye bele eleyirler? Men bu şirden baş açmadım, çünki, siyasetden başım çıxmır3Q.
Meşedi Cavad yorgununu almaq üçün bir qeder dayandı, nefesin derdikden sonra sözüne davam eledi:
- Cenabı reis, bayraqlara baxdıqca üreyim ağ-rıdı, qanım cuşa geldi, - Öz-özüme dedim: "Ey xa-nexarab40/ ne yatıbsan? Axı biz serbaz düşende41 and içmişik ki, vetenimizin ve bayrağımızın şerefini qoruyaq. İndi ise gözüm baxa-baxa bayrağımı teh-qir eleyirler42. Bele de bişereflik43 olarmı?.. Heç bil-medim, ne vaxt quş teki Nüsret tağının başına qalx-dım44. Celd45 bayraqların yerini deyişdim, amerikalılarınkını açıb vurdum bizimkinden aşağı. Deme46, üstümüzde duran amerika efseri47 bunu görürmüş. Kafir oğlu kal ir, qanadlı ilan kimi har-dansa uçub geldi, durdu tağın1 qabağında. Işare-eledi ki, bayraqlarm yerini deyişim. Men de işare ile onu qandırdım ki, yox, yeri indi yaxşıdı, bi-zimki sizinkinden ucada olmalıdı, çünki bura bizim ölkemizdi. O, ne qeder işare eîedise, men mehel qoymadım. Bir de gördüm özünden çıxıbdı4. Oişqıra-qışqıra45 belinden öküzöldüren ta-pançaynu çıxarldı. Men ucadan dedim:
- Qoy ne olursa olsun, qoymaram bayrağımızı aşağı salsın".
Birden ele güruhu qopdu ki, ele bildim göy uçdu. Gözümü açanda gördüm ki, şahenşahın se-kili'1 tağın üstünden qopub düşüb yere. Sen deme, gülle7 ona deyibdir. Amerika ei~seria üstüme cumub1' yaxamdan tuldü, meni vurmaq isledi. Amma seıbaz yoldaşlarımın qezebli baxışlarını görüb ellerini saldı yanına. Menim üzüme baxıb neşe10 mırıldandı. Serbazlara emr eledi ki, bay-raqların yerini deyişsinler. Meç kes yerinden ter-penmedi;. Axırda özü nerdivan11 qoyub Nüsret ta-ğının basma dırmaşdı. Senger1- alan efserler kimi lovğalanaraq13 öz bayrağını yene de evvelki uca yerine, bizimkinin üstüne sanalı. Ele bildim o bay-rağın sapını qelbime taxdı. Ağlamaq meni tutdu.
Meşedi Cavad destmalını14 çıxardıb, yaşarmış gözlerini sildi. Bir de gördü bası üstünde duran ajanbaşının da göz yaşları unun boyuqa düşür. Kövrek sesle15 davam etdi.:

- "Gülle sesine gelen Iran efserlerinin16 çoxusu menim terelimi saxlayıbl7deyirdi:

- Lap yaxşı iş görübsen. O bişereflerıs az qalıb bizim özümüzü de tapdalasınılar."... 19

Amma be'zi efserlerimiz amerikalılara küçüklenerek20 meni söyürdüler.: Köpekoğlu,
-deyirdiler, -bele ağız yetiribsen ki21, amerikalıların bayrağına el vurursan. Heç bilirsen ne iş görübsen? Onların bayrağına toxunmaq olar? Axı22, senin per-çem23 ile ne işin var? Könülleri hara isteyir24 qoy sancsınlar da."... Bu minvalla serbazlığımı zin-danda qurtardım. O vaxtdan and içdim ki, bay-ramlarda heç vaxt heç yerden bayraq as-mayacağam...
Meşedi Cavad sözünü bitirib, gözlerini reisin üzüne dikdi. Ajanbaşı kederle dillendi:

- Qerbe ehvalatdı25, Allah baisin26 evini yıxsın. İndi anladım ki, bu kişi indiyedek ne üçün dü- kanının qabağından bayraq asmır. Sen deme27 ki şinin derdi varmış.

- Beli, buna bayraq sizliq derdi deyerler. - Dü- kançı derinden ah çekdi.

Reis ise barmağı ile mizi tıqqıldada tıqqıldada dodlaqaltı28 somşdu:

- Nağılın29 qurtardı? Meşedi?

- Beli, bildi, cenabe reis.

Reis ayağa durdu, pencereden heyete baxdı. Sonra dala döndü üzünü dükançıya tutub dedi:
- Amerika bayrağına nece baxmağın öz işindi. Ancaq İran bayrağını asmadığın üçün on tümen cerime30 veresen gerek.
- Çeşm31, ağaye reis. - Meşedi Cavad evvel elini gözü üstüne qoydu. Sonra bir göy eskinas32 çı- xardıb mizin33 üstüne aldı - Buyurun.
Ağanı yola sal. Bir de sehere baş çek. Ne qeder bayraqsız adam varsa gelir yanıma.
- Baş üste, ağaye reis. - Ajanbaşı dükançının qolundan tutub sevinçle pıçıldadı34: - Gedek Me şedi, yaxşı qurtardın.
Dükançı ile ajan olaqdan çıxan kimi reis es-kinası cibine qoyub güle-güle mizi barmaqları ile taqqıldatdı.

Qehreman Qehramanzade
(Eher, 1913-Baku, 1990)

qaynaq: www.kulturturizm.gov.tr

Bir aşk hekayəsi

Sahib — Sun, 17 Jun 2007 01:57:22 +0000

Sizin için ne derece önemi var bunu bilmiyorum ama ben bu satırları yazarken gözümden damlalar akıyor klavye üzerine. Erkekler ağlamaz lafı bana göre değil. Ağlamaktan hiç utanmadım, duygularım, acılarım beni boğduğu zaman hep ağladım. Yine ağlıyorum. Sizleri tanımıyorum ama sizlerle paylaşmak istiyorum. Lütfen; bu satırlara bir seven olarak sahip çıkın ve lütfen yazılı satırlar olarak geçmeyin. Okudukça yeryüzünde insanlar neleri yasarmış diyeceksiniz buna eminim.

Bir memur ailenin en küçük çocuğu olarak babamın tayininin çıktığı bir köye tasındık. Huzursuzdum, okulumu bir köy okulunda okumaktansa, şehirde medenice okumak istiyordum. kaydımı yaptırdı babam okula. ilkokul 4. sınıftan başladım köy okuluna. Beni bir sınıfa verdiler. Öğretmen köyde yabancı olduğumu biliyordu ve hangi sıraya oturmak istiyorsan otur dedi bana. Bir kızın yanı boştu sadece oraya oturdum.
Hayatımı adadığım, gidişiyle beni bitiren insanla ilk o zaman tanıştım. ismi Altınay idi. Çocuk yaşımda bile onun güzelliği beni çok etkilemişti. Masmavi gözleri, gamze yanakları ile arada bir bana dönüp gülüşü, yanlış yazdığım notlarımda kendi silgisiyle defterimdeki hatayı silmesi beni o minik yaşımda ona bağladı. O dönemlerde çocukça bir arkadaşlıktı. Zaman ilerledikçe onsuz tek saniye geçiremiyordum. Ya ben onlara gidip ders çalışıyor, ya da o bize geliyordu. Mükemmel bir paylaşımcıydı. Yüreğini, sevgisini, dostluğunu daha o yasta vermişti bana. ilkokulu birlikte okuduk ve aynı sırada bitirdik. Hep onunla hep ona biraz daha alışarak. Ortaokula geçtiğimizde ailelerimize rica ettik ve bizi aynı okula yazdırdılar, hatta aynı sınıfa, hatta ayni sıraya oturmamız için babalarımız öğretmenlere adeta yalvardılar. Başarmıştık. Yine ayni sıradaydık. Geride kalan ilkokul dönemindeki iki yılda anladım ki onsuz hayat bana huzur vermiyordu. Yaşımız olgunlaştıkça o beni, ben onu daha çok seviyordum. Çocukça başlayan arkadaşlığımız sevgiye aşka dönüşmüştü ortaokul yıllarımız bitmek üzereyken şehir merkezinde. Ailelerimiz liseye geçtiğimiz sırada ortak bir karar aldılar. Buna göre tek ev kiralayacak ikimiz aynı evde kalacaktık. Annem de bizimle kalacaktı. Allahım o karar bize iletildiğinde dakikalarca sarmaş dolaş kutlamıştık bunu. Ona aşık olmuştum. Aynı duyguları o da paylaşıyordu ve bunu fark eden ailelerimiz okul bittiğinde evlendirelim diye karar almışlardı bile. Ona tapıyordum artık. Haşa Allaha şirk koşar gibi günah işlercesine seviyordum. ilk elini tuttuğumda sakın bir daha bırakma demiştim. Yanakları kızarmıştı, utanmış ve başını önüne eğmiş, gülümsemiş ve elimi sıkı sıkı kavramıştı. Artık her gün el ele tutuşup okula gidiyor okuldan çıkarken el ele dolaşıyor geziyor öyle gidiyorduk evimize. Arada bir elleri terler ve her terleyişte elini elimden kurulamak için çekerdi. Bunu her yaptığında kızar elimi bırakma diye azarlardım, hep tamam tamam diyerek gülümser ve hızla elini avucuma sokuştururdu. Her şey harikaydı, dünya cennet gibiydi gözümüzde. Yıllar akıp gidiyordu mutluluk içinde. Nihayet liseyi de bitirmek üzereydik. Karne dönemi gelmişti. Karnelerimizi aldık hiç kırığımız yoktu. Sevinçle sarıldık birbirimize elimi tuttu. bunu kutlamak için bir cafeye gidip cola içerek kutlayacaktık. Okulun az ilerisinden geçen bir çakıl yol vardı. Her zaman toz duman içinde olurdu. çakıllarla kaplıydı. O yolun benim ve ölürcesine sevdiğim insanın ayrılmasında bu kadar rol oynayacağını bilsem hiç girer miydik o yola. Neler vermezdim o yolu yürümemek için. Eli yine elimdeydi, ansızın elini çekti, terlemişti yine eli. Sanırım dört adım atmıştım. Dönüp yine azarlayacaktım. Çünkü hem elimi bırakmış, hem de geride kalmıştı. Dönüp baktığımda Dünya başıma yıkıldı. Sanki gök kubbenin altında kaldım. yerdeydi ve yüzünden kan fışkırıyordu. ne yapacağımı bilemedim üzerine kapandım yüzüne yapışmış saçlarını kaldırdığımda hayatımı bitiren o görüntüyle karsılaştım. Başı kesilmiş bir tavuk gibi çırpınıyordu. Suratına bir taş parçası bıçak gibi saplanmıştı ve bakmaya doyamadığım mavi gözlerinden biri akmıştı. Suratının yarısı yoktu. Hırlıyordu bana bir şeyler demek istiyor kanla kaplı diğer gözünü temizleyerek bana bir şeyler demeye çalışıyordu. Yoldan geçen bir kamyonun tekerinin altından fırlayan bir taş suratına saplanmıştı. Ölürcesine bir aşkı, geleceğimizi kibrit büyüklüğünde bir taş parçasının bitireceğini bilemezdim. Donuk donuk hiç konuşamadan yüzüne bakmaktan başka bir şey yapamıyordum. Ellerini tuttum kaldırdım başını göğsüme dayadı ve elimi sıkı sıkı tuttu. Akan kan ellerimize damlıyordu. Yoldan geçen bir araba durmuş bizi seyrediyordu, hastaneye yetiştirelim dediğimde kanlı olduğu için almadı ve kaçtı gitti. Kimse arabaya almıyordu. Çevreme bakıp yardım edin demekten, ona dönüp seni seviyorum, beni bırakma, dayan demekten başka bir şey yapamıyordum. iki dakikalık bir çırpınıştan sonra kucağımda öldü. Cennet olan Dünya 5 dakikada cehenneme döndü. Tam dokuz yıl oldu onu yitireli. Kendime olan güvenimi yitirdim. Artık kimseyi sevemem, kimse de beni sevemez korkusundan kurtaramıyorum kendimi. Bitkisel hayatta gibiyim. Tek elimde kalan bu internet. bu net aracılığıyla sizinle paylaşmak istedim. Yitiren, ya da ben yitirenle paylaşmak isteyen herkese elleri terlese bile ellerimi bırakmamaları şartıyla elimi uzattım. Dost, kardeş, arkadaş ne olursanız olun ama elimi bırakmayın. Size sesleniyorum, elimi bırakmayın lütfen...

Gümüş gözlü dəvə

Sahib — Wed, 30 May 2007 06:58:47 +0000

Develer tellal iken, pireler berber iken, ben dedemin beşiğini tıngır
mıngır sallarken, yani çok, ama çok eskiden, Kafdağı yamaçlarına kurulu
bir memleket varmış. Her yanında dereler çağlar, pınarlar ağlarmış o
memleketin. Zümrüt gibi uzanan kırları, binbir yemişle dolu meyve
bahçeleri görülmeğe değermiş. Kral Bilyegöz hüküm sürermiş orada.Doğru
su garip bir adammış kral. Sarayından çıkıp gez mez, karısı ve biricik
kızından başka kimseyle konuşmazmış. Sinirli sinirli dolaşır, bilye gibi
küçük gözlerini sağa sola çevirerek anlaşılmaz söz ler söylermiş.

Diken
üstünde oturuyor gibi rahat sız ve mutsuzmuş. Kimse yüzünün güldüğünü
görmezmiş. Yüreğinde öylesine büyük bir hastalık varmış ki; onu hiçbir
hekimin tedavi etmesi mümkün değilmiş.

Çünkü "altın hastalığı" denilen garip bir derde tutulmuş Kral. Aklı
fikri daima altınlarda imiş. Zamanlı zamansız kalkar, bodru ma iner,
hazinelerini kontrol edip, saatlerce orada durur da zamanın nasıl
geçtiğini farketmezmiş. Kocaman avuçlarına altınlarını doldurur, onları
çocuğunu sever gibi öpüp okşar, bıkmadan usan madan defalarca sayarmış.
Karısı ve kızı onun bu haline çok üzülür, bazı günler'ona: " Siz bu
ülkenin kralısınız... Her türlü zenginliğe sahip kudretli bir insansınız.
Altınlara karşı böyle hastalık derecesine varan ilginiz bir felakete sebep
olabilir. Hiç olmazsa bazı günler sarayın bahçesine inip açık havada
dolaşın. Bir çiçek cennetini andıran bahçenizde gezerseniz belki gönlünüz
aydınlanır." derlermiş. Kral Bilyegöz gülüp geçermiş onlara... Sözleri bir
kulağından girer,öbüründen çıkarmış. Bir sabah erkenden uyanmış. Pencereyi
açıp dışarı bakmış. Çiçek açmış ağaçların yanında yemyeşil uzanan setlere
çiğ yağdığını görmüş. Her şey öylesine güzel ve iç açıcıymış ki Kral
Büyegöz bir lahza altınlarını unutup bahçeye çıkmayı düşünmüş. Karşıdaki
nar ağacı üzerinde öten bülbül onu hayata çağırıyor gibiymiş. Süratle
giyinip kapıya yürümüş. Ayakları altında gıcır gıcır sesler çıkaran mermer
salonları hızla geçmiş. Merdivenleri inip çıkış kapısına yönelmiş. Birden
yüreğini kaplayan o hain hastalık ses vermiş: "Dur, bahçeye çıkma!
Çıkacaksan bile altınlarını yanına al..." diyormuş bu ses.

Bilyegöz bu sesi susturamayacağını anlayınca hemen dönüp hazi
nelerinin bulunduğu mahzene koşmuş. Kalın ve ağır kapıları bir bir açıp
altınlarına erişmiş. Koltuğuna sığabilen, içi mücevher dolu işlemeli bir
kutuyu kapıp çıkmış. Az sonra güneşin yavaş yavaş ısıtmağa başladığı o
muhteşem bahçenin içine girmiş. Çiçek tarhlarının, gül fidanlarının, la le
setlerinin arasında dolaşmağa başlamış. Uzun bir süre gezinmiş. Fakat
gördüğü bunca güzellik bile ona altınlarını unutturamamış. Bahçenin
kenarında toprağa oturup mücevher kutusunu açmış. Göz kamaştırıcı bir
aydınlıkla parıldamış altınlar, inciler... Bilyegöz kıymetli taşlarla
süslü mavi gerdanlıkları, zümrüt yeşili mercanları ve çil çil altınları
seviyor, okşuyor, onlarla bir çocuk gibi oynuyormuş. Birden dalıp gittiği
o garip alemden uyanmış. Hemen arkasında bir çıtırtı duymuş. Korkuyla
dönüp bakmış. Elbiseleri yamalı, pabuçları eski, boynu bükük bir zavallı
adam duru yormuş karşısında. Ellerini birbirine kavuşturmuş, çatlak
dudaklarını büzmüş adam. Yüzünde koca bir çaresizlik, yoksulluk ve
gariplik okunuyormuş. Saygıdeğer kralım, diye başlamış söze. Sizinle
karşılaşmam Allah'ın bir lütfu bana. Yok sulluk içinde kıvranan zavallı
bir insanım ben. Karım ve çocuklarımın boğazına günlerdir bir lokma ekmek
girmedi. Bana yardım eder, fazla değil bir altın bağışlarsanız ömür boyu
duacınız olurum. Ne o!ur boş çevirmeyin beni... Kral Bilyegöz şaşkınlıkla
bakmış dilenciye. Altın sözünü duyunca mücevher kutusuna sıkıca sarılmış.
Hayır! diye bağırmış. Sana hiç bir şey ve remem! Dilenci duyduklarına
inanmak istemiyormuş: Lütfen demiş, bir tek altından ne çıkar. O sizin
ir~in bir kıymet ifade etmez ama beni ve çocuklarımı açlıktan kurtarır.
Lütfen... Kral Bilyegöz belki her şeyi yapsa bile bu işi yapamaz, hiç
kimseye bir gram ağırlığında bile olsa altın veremezmiş. İyice
sinirlenmeye baş lamış. Küçük gözlerine tiksinti ve nefret dolmuş.
Defolup git başımdan. Beni rahat bırak, altınlarıma göz dikme. Bir tane
bile olsun ver mem. Anladın mı pis dilenci! diye haykırmış. Zavallı
dilenci ümitlerini yitirivermiş. Anlamış ki bu cimri kral asla kendisine
yardım etmeyecek. Yüreği acıyla sızlamış, gözlerinden bir kaç damla yaş
yuvarlanmış yere. Gönlünün derinliklerinden kopup gelen bir sesle garip
bir dua etmiş.Daha doğrusu bir beddua...
İnşaallah tuttuğunuz herşey altın olur kralım! Neye elinizi uzatırsanız
altın olsun... demiş. Sonra da ardına dönüp, aksıyan adımlarla çekip
gitmiş. Kral Bilyegöz dilencinin sözleri karşısında bir an şaşkınlığa
uğramış. Sonra gülüp geçerek "pis adamlar" diye mırıldanmış. "Bütün işleri
dilencilik... Çalışıp kazanmayı hiç düşünmez bunlar..." Kralın düşünceleri
doğru değilmiş. Yeryüzünde nice fakir ve yoksul insan varmış.
Çalışamayacak durumda olan, hasta, sakat ve hakikaten çaresiz nice insan.
Aslında zenginler onlara yardım ellerini uzatmalı, kardeşce, insanca
yaşamanın çarelerini aramalı imişler.

Mücevher kutusunu kucaklayıp ayağa kalkmış kral. Geldiği yöne doğru
ilerlemiş. Birden gözüne ilişen kıpkırmızı bir gül görmüş. Onu kopararak,
biricik kızına götürmek istemiş. Uzanıp almış. O da ne? Dalından koparılan
gül bir lahza da som altın haline gelivermemiş mi?! Yaprağı, dikenleri,
sapı som altın bir ğül.. Kral Bilyegöz'ün gözleri şaşkınlıkla büyümüş.
İkinci bir güle uzan mış; yine aynı şey oluvermiş, o da altın haline
dönüşmüş. Sevinmiş Bilyegöz. Sınırsız bir coşkuya kapılmış. Yaşasınl diye
haykırmış. Her tuttuğum altın oluyor artık... Heyecanla koşmuş sarayına.
Hizmetçilerden bir bardak su istemiş. Getirmişler. Bilyegöz bar dağı eline
aldığında onun da altın haline geldiğini görmüş. Artık elini neye uzatsa;
bardak, çatal, kaşık, havlu, sabun hatta ekmek, herşey altın oluyor, bir
anda külçeleşiyormuş. Bilyegö'zün sevinci azalmaya başlamış. İçi ne kıpır
kıpır bir huzursuzluk dolmuş. Tahtına ku rulu _~düşünürken biricik kızı
içeri girmiş. Qnu görünce olanları unutup kızına doğru yürümüş. Gel
bakalım küçük kraliçem, babana sarıl şöyle, demiş. Kollarını uzatmış,
kızının omuzlarından tut muş. İşte asıl korkunç felaket o zaman görülmüş.
Eli değer değmez sevgili kızı, altın bir heykel hali ne dönüşmüş. Altın
bir heykel, cansız, kaskatı ve soğuk... Kral Bilyegöz beyninden vurulmuşa
dönmüş. Şaşkın .gözlerle çevresine bakıyormuş. Hizmetçiler de neye
uğradıklarını bilememişler, birer kö şeye saklanıp beklemişler.

Artık kimse yaklaşamıyormuş krala. Korkunç felaketler yağdırıyormuş
çevresine. Neye dokunsa altın oluyormuş. Karısı ise ağlayıp duruyor: Bu
felaket senin o uğursuz altın hasta lığın yüzünden geldi başımıza...
Kızımı yokettin.,. diye feryat ediyormuş. Kral Bilyegöz perişan olmuş,
bütün dünyası kararmış. Artık altınlarını hiç sevmiyormuş. Onların sarı,
pırıltılar saçan soğuk görünümlerine düşman olmuş. Elini bir yere
sürmekten korkuyor, deli gibi dolanıp duruyormuş. Ülke halkı olanları
duymuş. Çaresiz ve yok sul insanlar gizlice seviniyor, "O bunu hak
etmişti" diyorlarmış. Bilyegöz yaptıklarına pişman olmuş. Gece sabahlara
kadar uyumuyor, bu korkunç felaketten kurtulmak için yüce Allah'a dualar
ediyormuş. Artık kendini bir tek kuruşu bile olmayan zavallı fakirlerden
bile güçsüz, perişan ve yoksul kabul ediyormuş. Elini sürdüğü her şeyin
kaskatı altın kesildiği bir dünyada yaşamaktansa, ölüp gitmek daha
iyiymiş.

Düşünüp taşınmış. Ülkesindeki bilginleri sarayına çağırıp onlarla
konuşmuş. Bu işe bir çare bulmalarını istemiş. Sonunda yaşlı bir bilgin
sözü almış: Bu, demiş, sizin altın hastalığınıza verilmiş ilahi bir
cezadır. Artık samimi bir gönülle günahınıza tövbe edip, Allah'dan af
dileyip, bundan sonra çok cömert bir insan olacağınıza söz vermeniz
gerekir. Eğer bunu yapar, sözünüzde durursanız, kurtulusunuz. Şimdi
ülkemizin yüce dağlarından doğup sarayınızın yakınından geçen "Huzur
Nehri"ne gidiniz. O suya girip abdest alınız. Yüreğinizdeki kötülükleri
yıkayınız. Belki o zaman eski durumunuza dönersiniz. Kızınız da yeniden
dirilebilir, demiş. Kral son bir çare diye, hemen "Huzur Nehri"ne koşmuş.
Yaşlı bilginin tarif ettiği gibi ab dest alıp yıkanmış. Sonra ellerini
açıp Allah'a, kendisini affetmesi için dua etmiş. Duası bittikten sonra
yakınında bulunan bir ağacın dalını tutmuş. Tuttuğu dalın altın haline
gelmediğini görünce, sevincinden kendini tutamayıp "Yaşasın, yaşasın,
kurtuldum artık" diye haykırmağa başlamış. İyice emin olmak için, elini
başka şeylere uzatmış. Gerçekten artık hiç biri altın ol muyormuş. Yüreği
aydınlanmış Bilyegöz'ün. Öm ründe böyle bir sevinç duymadığını düşünmüş.
Hemen sarayına koşup karısına müjde vermek istemiş. Tam içeri girecekken
bir de bakmış ki sevgili kızı dirilmiş, kendisini bekliyor. Koşarak
sarılmış ona. Sevinçten ağlıyormuş artık...

Allah'ım, Allah'ım, diye mırıldanmış. Sana ve milletime karşı olan
görevimde kusur göstermeyeceğim. Beni o korkunç altın hastalığından
kurtardığın için sana ne kadar şükretsem azdır... demiş. Sonra bahçede
kendisinden bir altın isteyen yoksulu ve ülkenin diğer fakirlerini
toplayarak, onlara nice mallar, altınlar ve hediyeler dağıtmış. Karısı ve
kızı seviniyor, ülkenin tüm insanları bayram ediyorlarmış. Her şey daha
bir güzelmiş şimdi. .

Bir Kardelen masalı"Servet ÖZKÖK "

Sahib — Mon, 21 May 2007 22:20:01 +0000

Bir varmış bir yokmuş, uzak ülkelerin birinde, dağların doruklarında güzeller güzeli Dağ Fulyası yaşarmış.Baharın ilk belirtileriyle uzun kar uykusundan uyanır, güneş sıcaklığını iyice hissettirmeye başladığı günlerde tomurcuklanır, yaz boyunca da çiçekleriyle çevresine binbir renk saçar, kokusu ile, güzelliği ile, güzelliğinden çok o mahcup saf duruşu ile herkesi kendine hayran bırakırmış.Doğa ananın da en sevgili yavrusu, her şeylerden sakınıp gözettiği en nadide çiçeği imiş bu Dağ Fulyası. En yakın arkadaşı Nergis'le sıcak yaz günleri boyunca gülüşürler, oynaşırlar, bütün doğayı neşeyle donatırlarmış. Fulyacık Nergis'ini çok sever bir dediğini iki etmezmiş.

Elinden gelse tüm dünyasını Nergis'le paylaşmak istermiş.Nergis'te çok güzelmiş ama Fulya'nın saflığına karşı son derece kurnaz, işveli, cilveli, bir kızmış. Fulya'yı çok sever, onunla arkadaşlığını sürdürmek için kendini ona benzetmeye çalışır, ama içten içe de Fulya'nın herkes tarafından sevilmesine tahammül edemez, herkes kendini daha çok sevsin istermiş. Fulya'nın tüm çiçekleri sabırla dinleyip, hepsine yardım etmek istemesine, herkese çözüm getirmeye çalışmasına hayret edermiş. Çünkü, Nergis çiçek için doğadaki en önemli şey kendisiymiş, kendi duyguları kendi düşünceleri, herkesin, her şeyin üstünde imiş. Fakat Fulya'ya özel bir değer verir, onun hayranı olduğu saflığını korumak için olası tüm kötülüklerden sakınmak istermiş. Fulya ise hep tebessümle karşılarmış Nergis'i zira, Doğa
annesinin de aynı koruyucu kollayıcı davranışlarına alışık olduğu için Nergis'e ayrıca çok güvenir, inanırmış. Bu arada aşağılarda, dağların, vadilerin ötesindeki
ovalarda ise Bahar Rüzgârı yaşarmış...
Bu rüzgârın en sevdiği iş, ovanın tüm çiçeklerine gezip gördüğü yerleri anlatarak onlara yeni heyecanlar, yeni ufuklar göstermek ve onların hayranlığını, sevgisini kazanmakmış. Birbirinden değişik ilginç öykülerle çiçeklerin gönlünü çelip en masum görüntüsünü takınır
en hoş sesiyle onlara birbirinden güzel şarkılar söyler,onları eğlendirirmiş. Çiçekler kendilerinden geçip, hayranlıkla onu dinlerken, o fark ettirmeden çiçekleri tozlarını alıp
koynunda gizlediği kutusuna atarmış. Bahar Rüzgârı, bu çiçek tozlarını karıştırıp bir gün kendine en güzel kokulu, en güzel renkli çiçeğini oluşturacağını hayal eder yüreği bu hoş beklentiyle çarparmış. Fakat aldığı her çiçek tozundan sonra yine bir eksiklik hissedip daha güzel, daha ışıltılı,binbir renkli, çok daha güzel kokulu çiçekler aramaya çıkarmış.

Rüzgâr, bir gün yine bu amaçla ovadan ayrılıp vadiye doğru yola çıkmış. Vadiye geldiğinde birden çok farklı bir çiçek kokusu hissetmiş, etrafına bakınmış ama görememiş. Çünkü koku
yukarılardan geliyormuş. Başını kaldırıp dağa doğru bakmış. Tepelere yaklaştıkça kokular daha da yoğunlaşırken içlerinden ayırt edici bir koku tatlı tatlı başını döndürüyor, onu daha
yukarılara çekiyormuş. Sonunda onu görmüş. İlk önce heyecandan yanına yaklaşamayıp uzaktan seyre dalmış.

Fulya çiçek olacaklardan habersiz pervasızca çevresindeki arkadaşlarıyla şakalaşıyor, çocuklar gibi neşeli kahkahalar atıyor, gülerken gözlerinin içi gülüyormuş. Rüzgâr nasıl olup
da bugüne kadar çevresine eşsiz ışıltılar saçan bu çiçeğin varlığından habersiz yaşadığına hayret etmiş. Hemen harekete geçmeye karar verip hafif hafif Fulya'nın etrafında esmeye
başlamış. Bir yandan da bildiği en güzel şarkıları söylüyormuş. Fulya bu beklenmedik hoş esintiyi heyecanla karşılamış, kendine yeni ve çok farklı bir arkadaş edineceğini hissetmiş. Çünkü arkadaşı Dağ Rüzgârının keskin esintisine karşı Bahar Rüzgârı tatlı bir meltem edasıyla yapraklarını okşuyor, yıpratmadan dinlendiriyormuş. Güzeller güzeli çiçek, rüzgârın coşkulu, tutkulu heyecanlı sesini büyük bir hoşnutlukla dinlemeye koyulmuş...

Rüzgar, Fulya'ya ovadaki güzellikleri, gezip gördüğü yerlerde
duyup işittiği ve yaşadığı ilginç hikayelerini anlatırken
onun da başını döndürüp çiçek tozlarını alacağı anı hayal ediyor ve yüreği bu anın heyecanı ile deli gibi çarpıyormuş. Fakat kendindeki bu yeni duygulara kendi de şaşırıyor, Fulya çiçeğin tüm dünyasını merak ediyor, daha yakından tanımak için çırpınıyormuş. Bu nedenle çiçek tozlarını almak için biraz daha sabredip Fulya ile arkadaş olmaya karar vermiş.

Rüzgâr, Fulya çiçeğin dünyasına girdikçe hayranlığı daha da büyümüş, onunla konuşmak, onun fikirlerini duymak, kendini dinlerken hüzünlü hikayelerde hemen buğulanıveren gözlerine dalıp gitmek, neşeli hikayelerde kahkahalarına karşılık vermek Rüzgarda tutkuya dönüşmüş.

Fulya'nın kokusu renklerindeki saflık, konuşmalarında kendini hissettiren bilgeliğini, çocuksu ifade tarzı, hele sesindeki o içine işleyen ince tını bugüne kadar hiçbir çiçekte rastlayamadığı özelliklermiş. Fulya ise dinlediği o harika hikayelerle, kendini dünyanın her yerine götürdüğüne inandığı bu yeni arkadaşı yüzünden tüm arkadaşlarını ihmal etmeye başlamış. Zamanını hep Rüzgarla beraber geçirmek istiyormuş.Zira Rüzgâr öyle güzel konuşuyor ve o kadar çok şey biliyormuş ki, Fulya'nın dünyası yepyeni renklerle bezeniyormuş.

Günler geceler boyu birlikte konuşmuşlar, gülmüşler, ağlamışlar. Bahar Rüzgârı Fulya'nın bütün güvenini kazanmış. Fulya bu arada Nergis'i ihmal etmemeye çalışıyor ona da
rüzgâr'ın anlattıklarını anlatıyor ve ikisini tanıştırırsa birlikte harika bir dünya kuracaklarını çok eğleneceklerini söylüyormuş. Nergis, Fulya'yı ilk kez bu kadar heyecanlı görüyor ve onu
bu kadar etkileyen birini çok merak ediyormuş.

Rüzgâr ise çiçek tozlarını aldığı takdirde Fulya'nın arkadaşlığını kaybedeceğini bildiğinden bu çok istediği, beklediği anı sürekli erteliyormuş. Fakat aklında da tozlaşma yoluyla vesile olacağı o muhteşem çiçek olduğundan dağdaki diğer çiçeklerle arkadaşlık kurup, onlara da aynı hikayeleri, aynı şarkıları anlatarak başlarını döndürüyor ve çiçek tozlarını alıp saklıyormuş. Bir gün Fulya, Rüzgâr'ın tüm yaptıklarını görmüş. Fakat çiçek tozlarını saklamasını anlayamamış. Zira çiçek tozları, çiçekler için hayati önem taşıyormuş.

Tüm çiçek arkadaşlarının ertesi baharlarda yeniden canlanıp gün ışığına kavuşmaları için bu tozların yeniden toprağa düşmesi gerekiyormuş. Oysa rüzgâr onları kendine saklayarak çiçeklerin ömürlerini sona erdiriyormuş. Fulya çok üzülmüş, onun derin
düşünceli hali Doğa annesini de endişelendirmiş. Bu arada Fulya,
istemeyerek Bahar Rüzgârı'nı Nergis'le de tanıştırmış. Ama Nergis'in
çok akıllı olduğunu ve Rüzgâr'ın büyüsüne kapılmayacağını
düşünüyormuş. Oysa Rüzgâr, Nergis'in ışıltılı renklerini öyle bir
övgülerle anlatmaya başlamış ki.. Hele Rüzgâr'ın şarkılarında ki,
o heyecanlı sesi duyunca Nergis de tüm diğer çiçekler gibi
büyülenmiş ve çiçek tozlarının gittiğinin farkına bile varmamış.

Fulya büyük bir korku ve üzüntü ile olanları izliyormuş.
Hemen evine dönüp Rüzgâr'a, evinin tüm kapı ve
pencerelerini sıkı sıkıya kapatmış. Rüzgâr, Fulya'nın olanları gördüğünden habersiz, kendinden emin bir şekilde büyük
bir kibir ve iki yüzlülükle Fulya'nın evinin önüne gelmiş. Her zamanki gibi Ona ne eşsiz bir çiçek olduğunu, kokusuyla onu büyülediğini, çok uzaklardan bu koku ile kendisini çekip
getirdiğini en etkileyici sesi ile söylemeye başlamış.

Fulya çok büyük üzüntüler içinde perdenin arkasından sessizce Rüzgâr'ın anlattıklarını dinliyormuş. Rüzgâr, kapıların
açılmayışına anlam verememiş. Tekrar Fulya'ya ne kadar
çok değer verdiğini söyleyip en hüzünlü sesiyle ona şarkılar söylemeye devam etmiş. Fulya, gözyaşları içinde kapılarını
açmadan Rüzgara her şeyi gördüğünü ve yaptıklarını çok
yanlış bulduğunu, çiçeklerin yaşamlarının sürekliliği için
o tozlara ihtiyacı varken kendisinin büyük bir duyarsızlıkla,
her şeyi önceden planlayarak tozları çaldığını söylemiş.

Rüzgâr, Fulya'nın tepkisini çocukça ve anlamsız bulmuş.
O tozlara kendi mükemmel çiçeğini oluşturmak için ihtiyacı olduğunu Fulya'ya anlatmaya çalışmış ama Fulya onun yaptıklarını asla anlayamayarak bencillikle suçlayınca
büyük bir kızgınlıkla oradan uzaklaşmış. Nergis ise
olanlardan habersiz Rüzgârla arkadaşlığına devam
ediyormuş. Rüzgâr kendi mükemmel çiçeği için sakladığı
tozları arasında Fulya'nın eksikliğini içinde duyarak,
kutusunu açmış, bir daha ki bahara kendi muhteşem
çiçeğini oluşturmak amacıyla çiçek tozlarını toprağa
serpmek istediğinde birde ne görsün tozların hepsi
kutunun içinde günlerce havasız kalmaktan
bozulup küflenmemiş mi?

Rüzgâr, her çiçek tozunun kendi doğal ortamı içinde sadece
ait olduğu çiçek olarak yaşayabileceğini çok geç anlamış.
Yine de büyük bir kibirle doğanın kanunlarına karşı geldiğini binlerce çiçeğe sonbaharı yaşattığını görmezden geliyor,
diğer yandan içinde Fulya'nın yokluğundan kaynaklanan
büyük bir boşlukla tüm hedef ve amaçları
tükenmiş bir şekilde avare esip duruyormuş...

Fulya, gördüklerine yaşadıklarına dayanamıyor büyük acılar çekiyormuş. Hele bir dahaki baharda hiçbir arkadaşının olamayacağını düşündükçe, Nergis'inin bile Rüzgâra
kapılıp gittiğini görmek, onu kaybettiğini bilmek Fulya'nın
büyük üzüntülerle hastalanmasına neden olmuş.
O incecik zarif boynu bükülmüş, günden güne sararıp
solmuş. Doğa anne üzüntüsünden ne yapacağını bilemiyor
en değerli yavrusunun gözünün önünde eriyip gitmesini,
hastalıktan ölecek hale gelmesini önleyecek çareler arıyormuş.
En sonunda aklına çok güzel bir fikir gelmiş. Hemen Dağ Fulyası'nın yanına gelerek, onun vaktinden çok
önce uyumaya başlaması gerektiğini söylemiş.

Fulya çiçek derin üzüntülerle minicik yüreği çok yorgun olduğundan henüz daha bahar aylarında olmasına rağmen
annesinin kollarında kolayca uyumuş.. Günler haftalar aylar boyunca hiç uyanmamış.. Böylece tüm yaz ve sonbahar aylarını uykuda geçiren Fulya bir gün kulağında Doğa annesinin
tatlı mırıltılarını duyarak gözlerini açmış. Yüreğinin nedenini
henüz bilemediği büyük bir huzur ve mutluluk ile dolu
olduğunu hissediyormuş. Gördüklerini anlamaya çalışıyor,
muazzam bir beyazlığın ortasında gözleri kamaşıyormuş.

Adeta tüm evren, bu güzel ve cesur çiçeğin yüreğini huzurla doldurmak istercesine büyük bir sessizlik içindeymiş. Karların Prensi ise büyük bir şaşkınlıkla kardan pelerinin altından
adeta yüreğini delip çıkan bu çiçek karşısında nefesi tutulmuş, gözlerine inanamayarak bu güzel çiçeğin yaşama yeniden gülümsemesini izliyormuş. Hayatında ilk kez böylesine
güzel bir çiçekle karşılaşmış. Zaten zavallıcık hayatı boyunca
hiç çiçek bile göremiyormuş ki, kış boyunca doğadaki
tüm canlılar kış uykusuna yatar, her yer derin bir sessizliğe gömülürmüş. Fulya da doğaya böylesine muazzam
güzellikler veren ve büyük bir huzur içinde uyumasını
sağlayan karlar prensine mutlulukla gülümsüyormuş.

Tüm ruhu ve incecik zarif gövdesi ile sadece karlar prensine yönelmiş, gözleri sadece onu görsün, yüreği sadece on duysun istemiş. İşte; o günden beri tüm doğa, Dağ Fulyasına
KARDELEN demeye başlamış. Zira, karları delip yeryüzüne çıkabilen tek çiçek Kardelen olmuş. Karların ve Karlar
Prensi'nin tek çiçeği ... Kardelenle Karlar prensi birbirlerine
hiç beklemedikleri bir anda kavuşmanın sevinci ile
sonsuza dek büyük bir mutlulukla yaşamışlar...

Aşk və ışık

Sahib — Mon, 14 May 2007 22:16:25 +0000

Bir gece gözümü bir damla uyku tutmadı. Pervanenin mumla konuşmasını dinledim. Şöyle diyordu pervane, ateşten sevgilisine; 'aşık olan benim, yanmak bana yakışır. Ağlayıp sızlayan ben olmalıyım. Peki sen niçin ağlıyorsun?'
Mum, 'benim zavallı sevgilim' dedi pervaneye, 'tatlı balımdan ayırdılar beni, haksızlıkla elimden alınınca Şirin'im, Ferhat gibi ağlayıp sızlamak da bana yakışır olmuştur.'
Hem konuşuyor, hem de yanağından ateşten süzülen damlalar dökülüyordu mum: 'Meclisleri ışıtan nuruma bakma sen, sel gibi içime akan ve beni yakan ateşime bak. Senin aşkın kuru bir iddiadır. Ne sabır var sende, ne de tahammül.Azıcık bir parıltı görünce kaçıyorsun.

Ben yanıp eriyinceye kadar dikilirim ayakta. Senin sadece kanadını yakar aşk ateşi. Beni ise baştan ayağa yakmıştır.'
Söz sultanı Sadi mum gibidir. Görünüşü gösterişli ve parlak, içyüzü ateşli ve yanıktır. Şemle pervane dertleşirken gece ilerledi, derken peri görünüşlü bir güzel yaklaştı ve 'püff' diye üfleyip söndürdü onu.
Zavallı mumun dumanı başından çıkarken, 'aşkın sonu budur' dedi ve canını verdi.
Aşk ölerek kurtulmaktır geçici dünyadan.
Sevgilisinin eliyle ölenin mezarına gidip de ağlama.
'Ne mutluluk!' diye gıpta et, sevdiği onu öldürmeyi öldürerek diriltmeyi kabul etmiştir, diye düşün.
Eğer aşıksan bu kemendden kurtulmaya çalışma.
Sadi gibi korkusuz ve özgür bir aşık ol.
Büyük denizlere açıl, demiyorum, lakin bir kez açılmışsan tufandan korkma.

(Bostan- Şeyh Sadi-i Sirazi)

asıl fakirlik

Sahib — Tue, 08 May 2007 22:07:28 +0000

Günlerden bir gün bir baba ve zengin ailesi oğlunu köye götürdü. Bu yolculuğun tek amacı vardı, insanların ne kadar fakir olabileceklerini oğluna göstermek. Çok fakir bir ailenin çiftliğinde bir gece ve gün geçirdiler.
Yolculuktan döndüklerinde baba oğluna sordu,
"insanların ne kadar fakir olabildiklerini gördün mü?"
"Evet!"
"Ne öğrendin peki?"
Oğlu cevap verdi,

"Şunu gördüm: bizim evde bir köpeğimiz var, onlarınsa dört. Bizim bahçenin ortasına kadar uzanan bir havuzumuz var, onlarınsa sonu olmayan bir dereleri. Bizim bahçemizde ithal lambalar var, onlarınsa yıldızları. Bizim görüş alanımız ön avluya kadar, onlarsa bütün bir ufku görüyorlar."
Oğlu sözünü bitirdiğinde babası söyleyecek bir şey bulamadı. Oğlu ekledi, "Teşekkür ederim baba, ne kadar fakir olduğumuzu gösterdiğin için!"

Aşk və zaman

Sahib — Wed, 02 May 2007 07:09:51 +0000

Bir zamanlar, bütün duyguların üzerinde yaşadığı bir ada varmış:
Mutluluk, Üzüntü, Bilgi ve tüm diğerleri, Aşk dahil.
Bir gün, adanın batmakta olduğu, duygulara haber verilmiş.
Bunun üzerine hepsi, adayı terk etmek için sandallarını hazırlamışlar.
Aşk, adada en sona kalan duygu olmuş.
Çünkü, mümkün olan en son ana kadar beklemek istemiş.
Ada neredeyse battığı zaman,
Aşk, yardım istemeye karar vermiş.
Zenginlik, çok büyük bir teknenin içinde geçmekteymiş.
Aşk,

"Zenginlik, beni de yanına alır mısın?" diye sormuş.
Zenginlik,
"Hayır, alamam. Teknemde çok fazla altın
ve gümüş var, senin için yer yok." demiş.
Aşk, çok güzel bir yelkenlinin içindeki
Kibir'den yardım istemiş.
"Kibir, lütfen bana yardım et!"
"Sana yardım edemem Aşk.
Sırılsıklamsın ve yelkenlimi mahvedebilirsin."
diye cevap vermiş Kibir.
Üzüntü yakınlardaymış
ve Aşk, yardım istemiş:
"Üzüntü, seninle geleyim..."
"Off, Aşk, o kadar üzgünüm ki, yalnız kalmaya ihtiyacım var."
Mutluluk da Aşk'ın yanından geçmiş
ama o kadar mutluymuş ki,
Aşk'ın çağrısını duymamış.
Aşk, birden bir ses duymuş:
"Gel Aşk! Seni yanıma alacağım..."
Bu Aşk'tan daha yaşlıca birisiymiş.
Aşk o kadar şanslı ve mutlu hissetmiş ki kendini
onu yanına alanın kim olduğunu öğrenmeyi akıl edememiş.

Yeni bir kara parçasına vardıklarında,
Aşk'a yardım eden, yoluna devam etmiş.
Ona ne kadar borçlu olduğunu fark eden Aşk, Bilgi'ye sormuş:
"Bana yardım eden kimdi?"
"O, Zaman'dı" diye cevap vermiş Bilgi.
"Zaman mı?
Neden bana yardım etti ki?" diye sormuş Aşk.
Bilgi gülümsemiş:
"Çünkü sadece Zaman Aşk'ın ne kadar büyük olduğunu anlayabilir..."

Worse than a clown

Sahib — Sun, 29 Apr 2007 01:43:05 +0000

There was a young monk in China who was a very serious practitioner of the Dharma.Once, this monk came across something he did not understand, so he went to ask the master. When the master heard the question, he kept laughing. The master then stood up and walked away, still laughing.The young monk was very disturbed by the master's reaction. For the next 3 days, he could not eat,sleep nor think properly. At the end of 3 days, he went back to the master and told the master how disturbed he had felt.When the master heard this, he said, "Monk, do u know what your problem is?

Your problem is that YOU ARE WORSE THAN A CLOWN!"
The monk was shocked to hear that, "Venerable Sir, how can you say such a thing?! How can I be worse than a clown?"
The master explained, "A clown enjoys seeing people laugh. You? You feel disturbed because another person laughed. Tell me, are u not worse than a clown?"
When the monk heard this, he began to laugh. He was enlightened.

ASLA ÇOK GEÇ DEMEYİN

Sahib — Mon, 23 Apr 2007 08:20:53 +0000

Çok geç diye bir zaman yoktur!..

Okulun ilk günü, ilk derste profesörümüz, önce kendini tanıttı, sonra;
"Bu yıl, yepyeni bir öğrencimiz var. Çok ilginç biri bakalım bulabilecek misiniz" dedi..
Ayağa kalkıp etrafa bakmaya başlamıştım ki, yumuşak bir el omzuma dokundu.. Döndüm..

Yüzü iyice kırışmış bir yaşlı hanımefendi, bana gülümseyerek bakıyordu..
"Ben Rose" dedi..

"Benim adım Rose, yakışıklı.. 87 yaşındayım. Madem tanıştık seni kucaklayabilir miyim?.

"Güldüm.. "Tabii" dedim..

"Hadi sarıl bana.."
Öyle sımsıkı sarıldı ki" Bu kadar genç ve masum yaşta üniversiteye niye
geldin" diye şaka yaptım..

Minik bir kahkaha ile yanıtladı: "Buraya zengin bir koca bulmaya geldim.
Evlenip birkaç çocuk doğuracağım. Sonra emekli olup dünya turuna çıkacağım.."
Dersten sonra kantine gidip, birer sütlü çikolata içtik. Hemen arkadaş olmuştuk. Ertesi gün ve ertesi üç ay, sınıftan hep birlikte çıktık ve hep kantinde lafladık.. Öyle akıllı ve öyle deneyimliydi ki, onu dinlemekle, derslerden daha çok şey öğrendiğimi hissediyordum. Sömestre boyunca Rose kampüsün gülü oldu. Nereye gitse etrafı çevriliyor, çok çabuk arkadaş ediniyordu. iyi giyinmeyi seviyor, diğer öğrencilerin ilgisini çekmeye bayılıyordu. Rose hayatını taşıyordu..

Hepimizden daha canlı, daha dolu yaşıyordu.. Sömestre sonunda, Futbol balosuna davet ettik, Rose'u.. Konuşma yapması için.. Orada bize verdiği dersi unutmama imkan yok.. Konuşmasını önceden hazırlamış ve bir yığın karta kocaman kocaman yazmıştı. Elinde bu deste ile kürsüye yürürken, kartları elinden düşürdü. Konuşma darmadağın olmuştu. şaşkın, biraz da utanmış
mikrofona doğru eğildi..

"Ne kadar beceriksizim, değil mi?.. Özür dilerim.. Buraya gelmeden önce heyecanım yatışsın diye bir duble viski attırdım. Sonucu görüyorsunuz.. şimdi bu kartları toplasam bile onları yeniden sıraya koymam mümkün değil.. Onun için en iyisi ben size aklımda kalanları söyleyeyim, olur mu?.." Biz kahkahalarla gülerken, o bardaktan bir yudum su aldı ve konuşmasına başladı: "Yaşandığımız için, evlenmekten, oynamaktan, yaşamaktan vazgeçmeyiz.. Evlenmek, oynamak ve yaşamaktan vazgeçtiğimiz için yaşlanırız. Genç kalmanın mutlu olmanın ve başarıya ulaşmanın sadece dört sırrı vardır.. Hergün gülmek ve yaşama katacak mizah bulmak.. Bir rüyanız olmalı mutlak.. Rüyalarınızı kaybettiniz mi, ölürsünüz.

Etrafımızda dolaşan pek çok kişi aslında ölü ve bundan kendilerinin bile haberi yok.. Yaşlanmakla, büyümek arasında çok büyük bir fark vardır.. Eğer 19 yaşındaysanız ve bir yıl hiçbir şey yapmadan, hiçbir şey üretmeden bir yıl sırtüstü yatarsanız, sadece bir yaş yaşlanır, 20 olursunuz.. Ben 87 yaşındayım ve ben de bir yıl hiçbir şey yapmadan, hiçbir şey üretmeden sırtüstü yatarsam, 88 yaşımda olurum. Herkes bir yılda bir yaş yaşlanır.
Bunun için özel bir yetenek ya da bilgiye ihtiyaç yoktur. Oysa bir yaş daha büyümek için, mutlak bir şeyler yapmak, üretmek, kendini geliştirecek fırsatları bulmak ve kullanmak gerekir. Asla pişman olmayın.. Biz yaşlılar, genelde yaptıklarımızdan değil, yapmadıklarımızdan pişman oluruz çünkü..

Ölümden korkan insanlar, pişman olanlardır.. Pişman olmaktan korktukları için hiçbir şey yapmayanlardır.."
Ders yılı sonunda Rose, yıllarca önce başlayıp, yaşam mücadelesi içinde ara
vermek zorunda kaldığı üniversiteyi derece ile bitirdi..

Mezuniyet töreninden bir hafta sonra, uykusunda, huzur içinde öldü.

Cenaze törenine 2 binden fazla üniversite öğrencisi katıldı.
"Yapabileceğimiz her şeyi yapmak için asla geç olmayacağını" hepimize hem de nasıl öğreten bu muhteşem kadının anısına layık bir törendi bu.. Rose'un
öğretisi aslında dünyanın bütün üniversitelerinde zorunlu ders olmalıydı:

"Çok geç diye bir zaman yoktur!.."

Bir Kelebeğin Hayat Hikayesi

Sahib — Sat, 21 Apr 2007 03:58:12 +0000

Bir ilkbahar sabahıydı. Güneş, pırıl pırıl altın ışıklarını yer yüzüne yolluyordu.
Bu ışınları gören kozalardan o sabah beyaz bir kelebek çıktı. Çok büyük ve tül gibi ince bembeyaz kanatları vardı. Birden kendini bir bahçenin çiçekleri arasında buldu. Önce keşif uçuşuna çıkıp bahçeyi dolaştı. Sonra dinlenmek için kırmızı bir güle kondu.
Dinlenirken, kanatlarını dikleştirip birleştirmişti. Etrafına baktı. Doyasıya yeşilliğe daldı saatlerce seyretti...

Dinlenmişti. Şimdi dolaşma vaktiydi, yaşamalıydı, önünde uzun zamanı vardı. Ağaçlara uçtu. Çiçeklere kondu. Mutluydu, özgürdü. Herkes ona bakıp "ne güzel" diyordu. Akşama kadar çiçekten çiçeğe, daldan dala uçup durdu. Güneş batarken bir garip his kapladı içini, artık öğrenmişti.
Sadece bir günlük olan ömrü bitmişti. Son bir kez etrafına baktı. Batan güneşe daldı. Ve bir daha hiç uyanmadı...

ANNE VE COCUK

Sahib — Mon, 16 Apr 2007 03:56:26 +0000

1 yaşınızdayken sizi elleriyle besledi ve yıkadı. Bütün gece ağlayıp onu uyutmayarak teşekkür ettiniz
2 yaşınızdayken size yürümeyi öğretti Size seslendiğinde odadan kaçarak teşekkür ettiniz
3 yaşınızdayken size özenle yemekler hazırladı Tabağınızı masanın altına dökerek teşekkür ettiniz
4 yaşınızdayken elinize rengarenk kalemler tutuşturdu. Evin bütün duvarlarına resim yaparak teşekkür ettiniz

5 yaşınızdayken sizi cici kıyafetlerle süsledi. Gördüğünüz ilk çamur birikintisine atlayarak teşekkür ettiniz
6 yaşınızdayken okula kadar sizinle yürüdü. Sokaklarda "GİTMİYCEEEEEEM" diye ağlayarak teşekkür ettiniz
7 yaşınızdayken size bir top hediye etti. Komşunun camini kırarak teşekkür ettiniz
9 yaşınızdayken size piyano öğretmeni buldu. Notaları bir gün bile çalışmayarak teşekkür ettiniz
10 yaşınızdayken doğum günü partilerinden dans derslerine kadar her yere sizi arabayla götürdü. Arabadan fırlayıp giderken arkanıza bile bakmayarak teşekkür ettiniz
11 yaşınızdayken sizi arkadaşınızla sinemaya götürdü. "Sen bizimle oturma" diyerek teşekkür ettiniz
12 yaşınızdayken zararlı TV programlarını seyretmenizi istemedi. O evde değilken hepsini izleyerek teşekkür ettiniz
15 yaşınızdayken sizi yurtdışında yaz kampına gönderdi. Tek satir mektup yazmayarak teşekkür ettiniz
17 yaşınızdayken erkek arkadaşınızla partiye gitmenize izin verdi. Bir telefon bile etmeden sabaha karşı eve dönerek teşekkür ettiniz.
19 yaşınızdayken okul masraflarınızı karşıladı,sizi arabayla kampusa götürdü ve eşyalarınızı taşıdı. Arkadaşlarınız alay etmesin diye kampus kapısında vedalaşarak teşekkür ettiniz
21 yaşınızdayken iş hayati ve kariyerinizle ilgili size fikir vermek istedi "Ben senin gibi olmayacağım" diyerek teşekkür ettiniz
22 yaşınızdayken kep giyme töreninizde size gururla sarıldı. Avrupa seyahati için para isteyerek teşekkür ettiniz
24 yaşınızdayken uzun suredir çıktığınız çocukla tanışmak istedi "Zamanını ben bilirim" diye tersleyerek teşekkür ettiniz
25 yaşınızdayken düğün masraflarınızı karşıladı,sizin için hem mutlu oldu hem çok duygulandı. Siz dünyanın bir ucuna taşınarak teşekkür ettiniz
30 yaşınızdayken bebek bakimi hakkında size akil vermek istedi. "Artık bu ilkel yöntemleri bırak" diyerek teşekkür ettiniz
40 yaşınızdayken sizi arayıp bir akrabanızın doğum gününü hatırlattı "Anne işim başımdan aşkın" diyerek teşekkür ettiniz
50 yaşınızdayken o çok hastalandı, hafta sonunda onu görmeye gittiğinizde mutlu oldu. Ona yaşlıların çocuk gibi nazlı olduğunu söyleyerek teşekkür ettiniz
Derken bir gün..... o öldü. O güne kadar onun için yapmadığınız ne varsa, o anda kalbinize bir yıldırım gibi düştü....

ACELE KARAR VERMEYİN...

Sahib — Thu, 12 Apr 2007 05:24:10 +0000

Çin düşünürü Lao Tzu'nun öyküsü...

Köyün birinde bir yaşlı adam varmış. Çok fakirmiş ama Kral bile onu kıskanırmış... Öyle dillere destan bir beyaz atı varmış ki, Kral bu at için ihtiyara nerdeyse hazinesinin tamamını teklif etmiş ama adam satmaya yanaşmamış..

"Bu at, bir at değil benim için; bir dost, insan dostunu satar mı" dermiş hep. Bir sabah kalkmışlar ki, at yok. Köylü ihtiyarın başına toplanmış: "Seni ihtiyar bunak, bu atı sana bırakmayacakları, çalacakları belliydi. Krala satsaydın, ömrünün sonuna kadar beyler gibi yaşardın. Şimdi ne paran var, ne de atın" demişler...

İhtiyar: "Karar vermek için acele etmeyin" demiş. "Sadece at kayıp" deyin, "Çünkü gerçek bu. Ondan ötesi sizin yorumunuz ve verdiğiniz karar. Atımın kaybolması, bir talihsizlik mi, yoksa bir şans mı? Bunu henüz bilmiyoruz. Çünkü bu olay henüz bir başlangıç. Arkasının nasıl geleceğini kimse bilemez."

Köylüler ihtiyar bunağa kahkahalarla gülmüşler. Aradan 15 gün geçmeden at, bir gece ansızın dönmüş... Meğer çalınmamış, dağlara gitmiş kendi kendine. Dönerken de, vadideki 12 vahşi atı peşine takıp getirmiş. Bunu gören köylüler toplanıp ithiyardan özür dilemişler.
"Babalık" demişler, "Sen haklı çıktın. Atının kaybolması bir talihsizlik değil adeta bir devlet kuşu oldu senin için, şimdi bir at sürün var.."

"Karar vermek için gene acele ediyorsunuz" demiş ihtiyar. "Sadece atın geri döndüğünü söyleyin. Bilinen gerçek sadece bu. Ondan ötesinin ne getireceğini henüz bilmiyoruz. Bu daha başlangıç.
Birinci cümlenin birinci kelimesini okur okumaz kitap hakkında nasıl fikir yürütebilirsiniz?"

Köylüler bu defa açıkça ihtiyarla dalga geçmemişler, ama içlerinden "Bu herif sahiden geri zekalı" diye geçirmişler... Bir hafta geçmeden, vahşi atları terbiye etmeye çalışan ihtiyarın tek oğlu attan düşmüş ve ayağını kırmış. Evin geçimini temin eden oğul şimdi uzun zaman yatakta kalacakmış. Köylüler gene gelmişler ihtiyara. "Bir kez daha haklı çıktın" demişler.

"Bu atlar yüzünden tek oğlun, bacağını uzun süre kullanamayacak. Oysa sana bakacak başkası da yok. Şimdi eskisinden daha fakir, daha zavallı olacaksın" demişler. İhtiyar "Siz erken karar verme hastalığına tutulmuşsunuz" diye cevap vermiş.

"O kadar acele etmeyin. Oğlum bacağını kırdı. Gerçek bu. Ötesi sizin verdiğiniz karar. Ama acaba ne kadar doğru. Hayat böyle küçük parçalar halinde gelir ve ondan sonra neler olacağı size asla bildirilmez."

Birkaç hafta sonra, düşmanlar kat kat büyük bir ordu ile saldırmış. Kral son bir ümitle eli silah tutan bütün gençleri askere çağırmış. Köye gelen görevliler, ihtiyarın kırık bacaklı oğlu dışında bütün gençleri askere almışlar. Köyü matem sarmış. Çünkü savaşın
kazanılmasına imkân yokmuş, giden gençlerin sonunda ya öleceğini ya da esir düşeceğini herkes biliyormuş.

Köylüler, gene ihtiyara gelmişler... "Gene haklı olduğun ortaya çıktı" demişler. "Oğlunun bacağı kırık, ama hiç değilse yanında. Oysa bizimkiler, belki asla köye dönemeyecekler. Oğlunun bacağının kırılması, talihsizlik değil, şansmış meğer..."

"Siz erken karar vermeye devam edin" demiş, ihtiyar. "Oysa ne olacağını kimseler bilemez. Bilinen bir tek gerçek var. Benim oğlum yanımda, sizinkiler askerde... Ama bunların hangisinin talih, hangisinin şnssızlık olduğunu sadece Allah biliyor."

Lao Tzu, öyküsünü şu nasihatla tamamlamış:
"Acele karar vermeyin. Hayatın küçük bir dilimine bakıp tamamı hakkında karar vermekten kaçının. Karar; aklın durması halidir.
Karar verdiniz mi, akıl düşünmeyi, dolayısı ile gelişmeyi durdurur.
Buna rağmen akıl, insanı daima karara zorlar. Çünkü gelişme halinde olmak tehlikelidir ve insanı huzursuz yapar. Oysa gezi asla sona ermez. Bir yol biterken yenisi başlar. Bir kapı kapanırken, başkası açılır. Bir hedefe ulaşırsınız ve daha yüksek bir hedefin hemen
oracıkta olduğunu görürsünüz."

86400 Saniye

Sahib — Fri, 06 Apr 2007 22:12:01 +0000

Bankada bir hesap sahibi olduğunu düşün, hesabına her sabah 86.400 dolar para yatırılıyor, fakat bu paranın hepsini akşama kadar harcamak zorundasın, ertesi güne transfer edilemez. Paranı kullansan da kullanmasan da hesap her akşam sıfırlanıyor. Ne yaparsın? Tabii ki hepsini harcamaya çalışırsın; Hepimiz, Zaman adlı bu bankanın müşterileriyiz;Her sabah 86.400 saniyeye sahip oluyoruz; yarına transfer edilemez, Her sabah hesabımız dolar, her akşam boşalır.

Geri dönüş yok, saniyelerini şu anı yaşayarak harca, en iyisi bunlarla yatırım yap.
Mutluluk, sağlık ve başarı için. Zaman kaçıyor. Her gün için en iyisini yap.
Bir senenin değerini anlamak için sınıfta kalmış bir öğrenciye sor.
Bir ayın değerini anlamak için, 8 aylık bir bebek doğuran anneye sor.
Bir haftanın değerini anlamak için, haftalık dergi çıkaran bir çilekeşe,
Bir saatin değerini anlamak için, kavuşmayı bekleyen sevgililere sor.
Bir dakikanın değerini anlamak için, trenin kaçıran yolcuya sor.
Bir saniyenin değerini anlamak için, bir kazayı önleyemeyen sürücüye sor.
Bir saniyenin yüzde birinin değerini anlamak için olimpiyatlarda gümüş madalya kazanan koşucuya sor.
Her anını değerlendir, her dakikanı çok özel biriyle paylaş. Zamanına ortak edebileceğin kadar özel biriyle.
Unutma! Zaman hiç kimse için durmaz. Geçmiş zaman tarihtir. Gelecek zaman sırlar, mechullerle dolu.
Sadece şu an sana verilen gerçek bir armağandır.
Bu hafta dostluk haftası olsun. Arkadaşlar bulunmaz mücevherlerdir. Bizi üzerler, cesaretlendirirler ve zaman zaman avuturlar. Kalplerini bize açarlar. Arkadaşlarına, onları sevdiğini göster.
Arkadaşlık mesajını herkese gönder, cevap alırsan bütün hayatın için bir dostun bulunduğunu anlarsın.
Onlara ne kadar çok ihtiyacın olduğunu ve senin için ne kadar önemli olduklarını dikkatle denersen görürsün....

Ahmet Kabaklı hocanın Türkiye Gazetesindeki köşesinden alınmıştır...